XXXVIII Wojewódzki Konkurs „Ludowe Obrzędy i Zwyczaje”

W dniach 25–26 kwietnia 2026 r. w Miejsko-Gminnym Ośrodku Kultury w Sędziszowie Małopolskim odbył się XXXVIII Wojewódzki Konkurs „Ludowe Obrzędy i Zwyczaje” – jedno z najważniejszych wydarzeń folklorystycznych w regionie. Tegoroczna edycja po raz kolejny potwierdziła, jak wielką wartością jest żywa tradycja, autentyczna obrzędowość i troska o zachowanie niematerialnego dziedzictwa kulturowego.

Przez dwa dni na scenie MGOK zaprezentowano 14 widowisk, ukazujących dawne zwyczaje, obrzędy rodzinne i doroczne, sceny z życia codziennego oraz lokalne tradycje przekazywane z pokolenia na pokolenie. Publiczność mogła zobaczyć widowiska oparte na autentycznym folklorze, dopracowane pod względem scenariusza, gwary, muzyki, strojów i ruchu scenicznego. Każda prezentacja niosła ze sobą nie tylko wartość artystyczną, ale również ogromny ładunek pamięci i szacunku wobec kultury dawnej wsi.

Komisja konkursowa obradowała w składzie:
Elżbieta Dudek-Młynarska – przewodnicząca jury, etnograf, kierownik Muzeum Etnograficznego w Rzeszowie,
dr Jolanta Dragan – doktor kulturoznawstwa, muzeolog, archeolog, muzyk, etnograf, kustosz Muzeum Kultury Ludowej w Kolbuszowej,
dr Sylwester Lysiak – doktor kulturoznawstwa, wykładowca Uniwersytetu Rzeszowskiego, specjalista ds. teatru amatorskiego i ludowego, kultury żywego słowa.

Po obejrzeniu wszystkich widowisk jury postanowiło przyznać następujące nagrody i wyróżnienia:

Grand Prix

Grand Prix w wysokości 2500 zł, ufundowane przez Narodowy Instytut Kultury i Dziedzictwa Wsi, otrzymał:
Zespół Śpiewaczo-Obrzędowy „Mazurzanie” z Mazurów

Pierwsza nagroda

I nagrodę w wysokości 2000 zł, ufundowaną przez Dyrektora Wojewódzkiego Domu Kultury w Rzeszowie, otrzymał:
Zespół Ludowy „Górniacy” z Kolbuszowej Górnej

Drugie nagrody

II nagrody w wysokości 1500 zł, ufundowane przez Narodowy Instytut Kultury i Dziedzictwa Wsi, otrzymali:
Zespół Obrzędowy z Łazor
Zespół Obrzędowy „Tkacze” z Wysokiej

Trzecie nagrody

III nagrody w wysokości 1000 zł, ufundowane przez Narodowy Instytut Kultury i Dziedzictwa Wsi, otrzymali:
Zespół „Tarnogórscy Sympatycy Tradycji” z Tarnogóry
Zespół Ludowy „Cmolasianie” z Cmolasu
Zespół Ludowy „Brzosty” z Brzostku

Wyróżnienia

Wyróżnienia w wysokości 500 zł każde, ufundowane przez Narodowy Instytut Kultury i Dziedzictwa Wsi, otrzymali:
Zespół „Wydrzowianie” z Wydrzy
Zespół Obrzędowy „Futomianie” z Futomy
Zespół Tańca Ludowego „Kupiatycze” z Kupiatycz
Zespół „Niewodzkie Baby” z Niewodnej
Zespół Regionalny „Grodziszczoki” z Grodziska Dolnego
Zespół Ludowy „Sonina” z Soniny
Zespół „Budziwojce” z Rzeszowa

Dodatkowo upominki rzeczowe w postaci glinianych mis dla zespołów ufundował Dyrektor Wojewódzkiego Domu Kultury w Rzeszowie.

W protokole jury podkreśliło wysoki poziom artystyczny prezentowanych programów oraz duże zaangażowanie wykonawców i reżyserów. Zwrócono uwagę na dbałość o szczegóły, autentyzm przekazu oraz umiejętne ukazanie tradycyjnych wartości rodzimego folkloru – zarówno w obrzędach i zwyczajach, jak i w tańcu, muzyce oraz stroju. Jury wysoko oceniło również merytoryczne i organizacyjne przygotowanie konkursu.

Szczególne znaczenie tegorocznej edycji podkreśla także fakt, że idea konkursu wpisuje się w założenia Konwencji UNESCO z 2003 roku dotyczącej ochrony niematerialnego dziedzictwa kulturowego. Głównym przesłaniem tych spotkań pozostaje wzmacnianie poczucia tożsamości kulturowej grup regionalnych oraz budowanie kontaktu między „żywymi nosicielami tradycji” a młodszymi pokoleniami odbiorców i wykonawców.

Serdeczne podziękowania kierujemy do wszystkich zespołów za trud włożony w przygotowanie widowisk, członków jury za wnikliwą ocenę oraz partnerów i współorganizatorów za wsparcie tegorocznej edycji konkursu. Dziękujemy Narodowemu Instytutowi Kultury i Dziedzictwa Wsi za dofinansowanie wydarzenia oraz Wojewódzkiemu Domowi Kultury w Rzeszowie za współorganizację i wieloletnie zaangażowanie w rozwój konkursu.

Wyrazy wdzięczności kierujemy również do Koła Gospodyń Wiejskich w Klęczanach, które przygotowało dla uczestników i gości posiłki oraz wiejski stół, tworząc wyjątkową, gościnną atmosferę i piękne dopełnienie całego wydarzenia.

XXXVIII Wojewódzki Konkurs „Ludowe Obrzędy i Zwyczaje” po raz kolejny udowodnił, że tradycja wciąż żyje – w pamięci, w śpiewie, w geście, w stroju i w scenicznej opowieści. Dziękujemy wszystkim, którzy byli częścią tego święta folkloru w Sędziszowie Małopolskim.